5 کاربرد متفاوت حمام التراسونیک

حمام التراسونیک ابزاری به ظاهر ساده است که از یک مخزن استیل ضد زنگ تشکیل شده است. اما همین وسیله با استفاده از تکنولوژی امواج فراصوت به یک ابزار بسیار کاربردی در صنایع مختلف تبدیل شده است که بدون وجود آن نمی توان با اطمینان گفت که کارها دقیق و درست انجام شده است! اغلب حمام التراسونیک را به عنوان یک تمیزکننده پرقدرت می شناسند که غیرقابل دسترس ترین نقاط ابزارآلات پیچیده را نیز به راحتی و با بهترین راندمان تمیز می کند. با وجود این دستگاه برای تمیز کردن ابزارآلات حساس یا بسیار پیچیده دیگر لازم نیست یک یا حتی چند نیروی کار زمان بگذارند و از برس ها و … استفاده کنند. ضمنا ریسک وجود خطاهای انسانی در موارد بسیار حساس هم کاملا از بین می روند.

امروز بسیاری از کارگاه ها، آزمایشگاه ها، مراکز پزشکی و … به حمام التراسونیک نیاز دارند و بدون داشتن این دستگاه نمی توان تمام مراحل فعالیت ها را به درستی پیش برد. بنابراین این دستگاه به یک ضرورت غیر قابل انکار تبدیل شده است.

نحوه عملکرد حمام التراسونیک چگونه است؟

حمام التراسونیک از یک محفظه استیل ساخته شده است. در این محفظه آب یا سایر مواد شوینده مخصوص التراسونیک برای کاربردهای مختلف ریخته می شود. با اتصال به برق و روشن کردن حمام التراسونیک، دستگاه شروع به ایجاد و انتشار امواج فراصوت در محلول شست و شو یا آب می کند. این امواج با را فرکانس مشخصی تولید و منتشر می شوند و در اغلب دستگاه ها این فرکانس قابل تنظیم است. زیرا فرکانس به نوعی با قدرت تمیزکنندگی دستگاه مرتبط می شود. بنابراین تنظیم فرکانس دستگاه مطابق با اشیائی که داخل آن قرار می دهید، بسیار مهم است. برخی اشیا مانند انواعی از سنگ های قیمتی ممکن است در فرکانس های پایین آسیب ببینند.

انتشار این امواج در سیال منجر به ایجاد و منفجر شدن میلیون ها نانوحباب در کسری از ثانیه می شود. این اتفاق به عنوان کاویتاسیون شناخته شده است که باعث آزاد شدن مقدار زیادی انرژی موضعی می شود. در اصل همین انرژی است که مستقیما به شی داخل حمام التراسونیک برخورد می کند و باعث کنده شدن جرم یا آلودگی از روی آن و در نهایت تمیز کردن آن می شود. با این روش حتی آلودگی هایی که باچشم دیده نمی شوند و در کوچکترین شیارها و حفره ها پنهان شده اند هم، تمیز می شوند.

احیای بردهای الکترونیکی و مدارهای چاپی

یکی از کاربردهای جالب حمام التراسونیک تمیز کردن تراشه های نیمه هادی، بردهای الکتریکی و مدارهای چاپی است. با این روش بقایای شار، آلودگی هایی مانند چربی، گرد و غبار بدون آسیب به ظریف ترین اجزا، از بین می روند.

بردهای مدار چاپی امروزی با قطعات SMD بسیار ریز و فاصله ‌های میکرونی بین پایه‌ های آی ‌سی ‌ها ساخته می‌ شوند. تصور کنید وقتی یک گوشی موبایل یا لپ‌تاپ دچار آب ‌خوردگی می ‌شود، لایه ‌ای از سولفات و اکسید روی مس تشکیل می ‌شود. این آب خوردگی لزوما به معنی برخورد مستقیم آب نیست، حتی رطوبت طبیعی هوا هم می تواند باعث این اتفاق شود. برس زدن سطح برد شاید ظاهر آن را تمیز کند، اما مشکل اصلی زیر قطعات BGA (جایی که پایه ‌ها به صورت توپ ‌های قلع زیر آی‌ سی هستند) باقی می ‌ماند.

حمام التراسونیک با ایجاد میلیون ‌ها حباب میکروسکوپی، محلول شست ‌و شو را به زیر این قطعات پمپاژ می‌ کند. این حباب ‌ها با انفجارهای ریز خود، پیوند میان اکسید و مس را می ‌شکنند بدون اینکه به اتصالات ظریف یا خود برد آسیبی بزنند. برای تعمیرکاران حرفه ‌ای، این تنها راه احیای واقعی دستگاه‌ هایی است که در غیر این صورت باید برد آن ‌ها کاملا تعویض می‌ شد. البته در برخی موارد این کار ها به اندازه کافی موثر نیست.

درخشش دوباره طلا و جواهرات و برخی سنگ های قیمتی

در صنعت جواهرسازی، صیقل دادن نهایی و تمیز کردن قطعات پس از پرداخت، اهمیت حیاتی دارد. روغن ‌های پولیش، چربی دست و گرد و غبار در ریزترین خلل و فرج رکاب انگشترها یا پشت سنگ ‌های مخراجی شده گیر می‌ کنند.

روش ‌های دستی قدیمی نه تنها زمان‌ بر بودند، بلکه احتمال شل شدن سنگ‌ های کوچک، سنگ‌های اتمی یا ریز در اثر فشار فیزیکی وجود داشت. در حمام التراسونیک، انرژی به صورت یکنواخت به تمام زوایای جواهر منتقل می ‌شود.

البته حرفه‌ای ‌ها می ‌دانند که هر سنگی را نباید داخل دستگاه قرار داد. سنگ ‌هایی مثل زمرد که دارای شکاف‌ های طبیعی هستند یا مروارید ممکن است در اثر امواج آسیب ببینند. اما برای طلا، پلاتین و سنگ‌ های سختی مثل الماس، این دستگاه بهترین راه برای بازگرداندن درخشش جذاب آن ها است.

تمیز کردن دقیق ابزارآلات پزشکی، جراحی و دندانپزشکی پیش از استریل کردن

در مطب های دندانپزشکی، لابراتوارهای دندانسازی، کلینیک ‌ها و بیمارستان‌ ها، شست ‌و شو پیش از استریلیزاسیون به وسیله اتوکلاو یک مرحله بحرانی است. اگر خون، پروتئین یا بافت ‌های بیولوژیک روی ابزار باقی بماند، اتوکلاو نمی تواند آن ها را از بین ببرد و در نهایت لایه ‌ای سخت ایجاد می ‌کند که خود می ‌تواند منبع آلودگی باشد. اتوکلاو فقط با حرارت و فشار بخار بالا میکروارگانسیم ها را از بین می برد.

ابزارهای دندانپزشکی مثل فرزها یا ابزارهای جراحی مفاصل، دارای آج‌ ها و لبه ‌های بسیار تیزی هستند که تمیز کردن آن‌ ها با دست هم خطرناک است و احتمال بریدگی دست پرسنل وجود دارد و هم غیرممکن. حمام التراسونیک با نفوذ به لوله ‌های باریک و مفصل ‌های قیچی ‌های جراحی، تمام بقایای میکروسکوپی را جدا می‌ کند. این مرحله، ضامن موفقیت فرآیند استریلیزاسیون نهایی است. با این روش هیچ بافت و مواد مصرفی اضافه ای روی وسیله باقی نخواهد ماند، حتی در باریک ترین شیارها.

قطعات صنعتی و خودروها

سیستم سوخت ‌رسانی خودرو، به خصوص انژکتورها، به شدت به رسوبات کربنی حساس هستند. کوچکترین گرفتگی در سوزن انژکتور باعث بد کار کردن موتور و افزایش مصرف سوخت می ‌شود.

استفاده از حمام التراسونیک برای تمیز کردن انژکتورها، استپر موتور و حتی قطعات گیربکس‌ های اتوماتیک، یک راهکار اقتصادی است. به جای تعویض قطعات گرانقیمت، می ‌توان با چند دقیقه قرار دادن آن ‌ها در حمام التراسونیک پرشده با محلول‌ های تخصصی چربی ‌زدا، مسیرهای عبور سوخت و هوا را کاملا باز کرد. در قطعات صنعتی بزرگتر مثل قالب ‌های تزریق پلاستیک که دارای مجاری خنک ‌کننده پیچیده هستند، هیچ روشی به اندازه التراسونیک نمی ‌تواند رسوبات آهکی و چربی را از داخل لوله‌ های داخلی پاک کند.

تمیز کردن کامل تجهیزات و ظروف آزمایشگاهی

ظروف آزمایشگاهی اغلب بسیار حساس هستند و درون آن ها از مواد شیمیایی تا مواد بیولوژیک می توان وجود داشته باشد. اگر این ظروف بعد از انجام آزمایش ها و واکنش ها به درستی تمیز نشوند، می توانند باعث خطاهای بالقوه در آزمایش های بعدی باشند. برخی از مواد شیمیایی به راحتی از روی ظروف تمیز نمی شوند و ممکن است رسوب داده باشند. در این موارد، داخل ظرف مقداری حلال مناسب یا اسید برای شست و شوی می ریزند و آن را داخل حمام التراسونیک قرار می دهند. بعد از چند دقیقه سخت ترین مواد شیمیایی نیز از ظرف جدا می شوند.

حمام التراسونیک یک ضرورت است

با قاطعیت می توان گفت در همه این مواردی که مطرح شد، وجود حمام التراسونیک یک ضرورت است نه فقط یک ابزار لوکس برای افزایش سرعت کارها! این دستگاه در حجم های مختلف از حدود 2.5 لیتر تا حجم های بالای 20 لیتر در مدل های آزمایشگاهی عرضه می شود. قابلیت هایی مانند تنظیم دما و تنظیم فرکانس ویژگی هایی است که برخی از مدل ها دارند.